Павлодарлық оқушы борсықтың құпия әлемін ашты

Біз табиғатта өзімізбен қатар өмір сүріп жатқан жануарлар туралы қаншалықты білеміз? Шыны керек, білетініміз әлі де аз.

Дарынды балаларға арналған №8 мектеп-лицейдің 7-сынып оқушысы Бақыбай Алан азиялық борсықтың (Meles leucurus) жасырын өмірін алғаш рет жан-жақты зерттеп, ғылыми тұрғыда құжаттады.

Бұл жай ғана мектеп жобасы емес — нағыз ғылыми зерттеу.

Зерттеу жұмысы Павлодар облысындағы «Ертіс орманы» резерватында, Шалдай ауылы маңында жүргізілді. Бұл — өңірдің ең құнды табиғи аумақтарының бірі.

Жануарды мазаламау мақсатында Алан табиғатқа зиян келтірмейтін заманауи әдісті қолданды — инфрақызыл түсірілім және күн батареяларымен жабдықталған фототұзақтар.

Нәтиже:
— 1655 бейнежазба
— жабайы жануарлар түсірілген 182 материал
— азиялық борсықтың сирек кадрлары

Жиналған барлық деректер «Қазақстан сүтқоректілері» ғылыми сайтына жүктеліп, ғылыми база толықтырылды.

Зерттеу нәтижелері:
— өңірде азиялық борсықтың фото-видео арқылы алғаш рет тіркелуі
— оның күндізгі белсенділігі дәлелденуі
— қозғалыс бағыттары мен тіршілік ету аймақтарының анықталуы
— фототұзақ әдісінің табиғатқа зиян келтірмей тиімді екенінің дәлелденуі

Ең бастысы — бұл зерттеу табиғи ортаға ешқандай зиян келтірмей жүргізілді. Керісінше, табиғаттың шынайы болмысын ашуға мүмкіндік берді.

Аланның еңбегі — мектеп оқушысының қызығушылығы үлкен ғылыми ізденіске айнала алатынының айқын дәлелі. Оның жобасы бүгінде экологтар мен биологтарға құнды дерек көзі болып отыр.

Кейде үлкен жаңалық ашу үшін ғалым болу міндетті емес — табиғатты шын ықыласпен бақылау жеткілікті.